Articles written by: erjanibek

Сауыр-Сайқан деректері: Ер Балапан өлімі 
Шежіре

Сауыр-Сайқан деректері: Ер Балапан өлімі 

Меркіт кіші атасы Төлеміс ауылынын шыққан Ер Балапан 1834 жылы қайтыс болып, Сәрсеке бұлағы, тау бөкетінің батыс жақ  жағасына жерленген. сол дәуірде осы Ласты өзенін Сәрсеке бұлағы деп атаған.  Сүйінбай әрсеке руының кіші атасыТүкібай Тастемір ауылынан Самеке дегеннің Зейнеке, Мәскен, Бәтима дегендеген үш қызы Сәлім деген кісі болган екен. Мәскен […]

Найман елінін Сауырға көшуі немесе Керімжанның жоқтауы
Шежіре

Найман елінін Сауырға көшуі немесе Керімжанның жоқтауы

таррихтан Керейелі елі ішінде ұзын уақыт құдандалы болып келген Төртуыл  Найман, үш Бәйжігіт Қайқы ауылдыры 1883 жылы Жәке бидің артынан 92 түтін көшіп  Сауырдың Майлыбай бекеті (кеден тұрған жер) қазіргі көне Жеменей  тағанына шоғырлана, жазбай қоныстанған екен. Өз ішінен ұйымдасып, егін салыпТүкібай Сәмеке тоғанынан су алып, арпа, сұлы, тары, сарыкендір салып жергілікті халыққа […]

Ұмай ана кім болған?
Шежіре

Ұмай ана кім болған?

Қазақстанның қалыптасу тарихында мәдениеті мен қоса бейнелеу өнерінің тұрлері де аса маңызды орынға ие. Төл тарихымыздан бастау алатын қазақ бейнелеу өнерінің бір түрі – мүсін өнері. Ол – тәуелсіз Қазақстанмен бірге дамып, қатар өркендеп келді. Мүсін өнерінің тарихы алғашқы қауымдық құрылыс кезеңінде тастан жасалған жауынгерлерді, балалы аналарды сомдағаннан бастап танымал […]

Омарғазы Айтанұлы: Менің шығысым (поэма)
Кітапхана

Омарғазы Айтанұлы: Менің шығысым (поэма)

                Шығыс, Дүние Шығысы, Менің Шығысым! Мен Шығыс шатқалдарының қоңыр аюымын Қызыл тікен үңгірін аралап ержеткен. Есімімді фантазия авторларынан сұра, Фамилиям «Бейжиң синантроптары» заманында өткен.   Шығыс! Шығыс! Шығыс сулары қандай тәтті?! Шығыс таулары жоқ мен қыдырып араламаған. Орангутан маңдайы әлі маған ұқсайды, […]

Сауыр-Сайқан таулары (видео)
Бейнематериалдар

Сауыр-Сайқан таулары (видео)

Серікбай Әбілмәжінұлы: Жақсылық Сәмитұлының «Алтын қазығы»
Руханият

Серікбай Әбілмәжінұлы: Жақсылық Сәмитұлының «Алтын қазығы»

Жазушы Жақсылық Сәмитұлы қаламынан туған шығармалар ішінде «Қаһарлы Алтай» трилогиясынан кейінгі жүгі ауыр, бөгенайы да бөлек, ауқымды тақырыпты қамтылған повесі – «Алтын қазық». Әлем-жәлем боямасыз сюжет желісі, сылдыр сөз емес, сыңғырлы тіркеске толы тіл. Жанды сурет. Көркем образ. Былай қарағанда бір адамның тағдыры, туғанынан өлгеніне дейінгі өмір жолы, өсуі, көрген […]

Талапбек Азанбай: Баһадүр Ботақара (Дастан)
Кітапхана

Талапбек Азанбай: Баһадүр Ботақара (Дастан)

              Әлқисса Сырымды айтам әлқисса тыңда ғалам, Қаламымды сия емес, жырға малам. Аса қамқор, пәк, ұлы, мейірімды, Басқа менің ием жоқ бір Алладан.   Бабам түрік болғанда, тегім адам, Жүрегіме бер Алла сенім маған. Алты алашым қорғады қазақ болып, Бірлік туын көтеріп елін аман. […]

ҚЫТАЙДАҒЫ БАУЫРЛАРДЫҢ РУХАНИЯТЫ (Қытай сапарынан естелік)
Білім

ҚЫТАЙДАҒЫ БАУЫРЛАРДЫҢ РУХАНИЯТЫ (Қытай сапарынан естелік)

Бүгінгі қазақ әдебиеті сөз болғанда Шынжаңдағы қазақтардың әдебиеті туралы ауыз ашпау мүмкін емес. Алыс та болса жақын, жақын да болса алыстап бара жатқан асылымыздың қиығы, алтынымыздың сынығы болған ондағы ел мен жердің тағдыры бізді де алаңдататын еді. Мың естігеннен бір көрген артық. Ондағы ағайынның соңғы хал-күйі қалай, әсіресе мәдениеті мен […]

Ахмет Тоқтабай: Оспан батырдың Ақбоз аты
Шежіре

Ахмет Тоқтабай: Оспан батырдың Ақбоз аты

Оспанның бірнеше сүйікті аттары болған. «Қайқая шапқан қарагер» атымен түскен батырдың суретінде, ауыздығымен алысып тұрған теке мұрын, талыс танау, құлжа мойын, кең кеуде, салпы омырау тұрпатынан қазақи Алтай жылқысы екенін көреміз. Батырдың тарихта қалған 2-ші сәйгүлігі әйгілі Ақбозаты. Ақбозатты көргендердің айтуынша «айғай шықса, мылтық, зеңбірек дауысы естілсе құлағын елеңдетіп жата […]

Ұларбек Дәлейұлы: Жылқыайдар айтқан хикая.
Шежіре

Ұларбек Дәлейұлы: Жылқыайдар айтқан хикая.

Өр Алтай бетіндегі менің туған ауылым Шәкүртіде тұтанып, Үш аймақ көлемін шарпып, қытай коммунистерін қынадай қырған осынау Ұлт азаттық көтерілісінің тірі куәгерлерін көзімізбен көріп, не хикаяларын тыңдап өстік. Алғаш Есімхан, Елісхандар бастаған бұлғақтың туын көтерісіп, қазақ қосындарының бас қолбасшысы болған аталарым Сүлеймен мерген мен ұлы атам Шәукейдің (лақап аты «Сұрмерген») […]